Łagodny rozrost stercza czyli „prostata” cz.1

shutterstock_104586299-1200x800.jpg

Czy wiesz tyle co powinieneś o prostacie ?

W ostatnich latach obserwuje się zwiększone  zainteresowanie chorobami prostaty Wynika to z wielu przyczyn. Czy jednak mężczyźni wiedzą wystarczająco dużo na temat prostaty ?

Z moich obserwacji i rozmów wynika, że wiedza ta nie jest wystarczająca. Pragnąłbym w kilku krótkich doniesieniach przedstawić mężczyznom problematykę chorób prostaty.

Prostata – co to jest ?

Prostata (stercz, gruczoł krokowy ) jest to gruczoł zaliczany do układu płciowego męskiego.

Jego zadanie to produkcja płynu będącego składnikiem nasienia. Płyn ten zawiera substancje odżywcze i inne związki potrzebne do prawidłowego przebiegu procesu zapłodnienia. W prostacie produkowana jest również substancja białkowa o nazwie PSA (prostatic specyfic antygen), która jak się przypuszcza ma za zadanie ułatwienie waśnie zapłodnienia.

Tak więc prostata jest gruczołem potrzebnym do reprodukcji czyli w pewnym sensie odpowiedzialny za płodność mężczyzny nie ma bezpośredniego wpływu, jak się powszechnie uważa, na potencję.

Gdzie prostata się znajduje ?

Prostata jest położona pod pęcherzem moczowym w miejscu gdzie rozpoczyna się cewka moczowa. Cewka moczowa na długości 2-4 cm jest otoczona jak mufką przez prostatę i ten właśnie fakt powoduje że prostata jest związana jest z układem moczowym i znajduje się w sferze zainteresowania urologów. Mniej więcej w połowie długości cewki biegnącej poprzez prostatę znajduje się tzw wzgórek nasienny który jest ujściem nasieniowodów. Od tego miejsca cewka moczowa stanowi wspólną drogę dla moczu i nasienia. Odpowiednie mechanizmy powodują, że ani mocz nie dostaje się do nasieniowodów w czasie aktu oddawania moczu ani nasienie nie dostaje się do pęcherza w czasie wytrysku ( tak jest w stanie zdrowia – czyli gdy mechanizmy te nie są zaburzone).Wielkość prostaty u niemowlęcia wynosi ok. 2 cm3. U chłopców w okresie pokwitania a więc przed uzyskaniem dojrzałości płciowej – prostaty ulega fizjologicznemu zanikowi natomiast od okresu dojrzałości płciowej zaczyna się jej wzrost i ok. 30 roku życia osiąga wielkość kasztana – czyli ok. 12- 20 cm3

Od tego momentu zaczynają się w prostacie zmiany związane z procesami starzenia się, które często prowadzą do zwiększenia się prostaty. Ocenia się że u ok. 7 %  30 letnich mężczyzn można znaleźć w prostacie zmiany związane z tzw łagodnym rozrostem prostaty.

Choroby prostaty

Mówiąc o chorobach prostaty mamy na uwadze 3 jednostki chorobowe a mianowicie

– tzw łagodny rozrost

– raka     oraz

– zapalenie prostaty

To ostatnie dotyczy na ogół mężczyzn młodszych w wieku do 40 lat i stanowi nieco odrębne zagadnienie i problem – niejednokrotnie bardzo trudny zarówno dla chorego jak i lekarza (jest to temat na osobne doniesienie)

Łagodny rozrost prostaty (ŁRS lub z angielskiego BPH – benign prodstatic hyperplasia) dotyczy mężczyzn po 40 roku życia natomiast rak może wystąpić w każdym wieku – zarówno u młodych jak i starszych. W dekadzie życia między 40 a 50 rokiem życia mężczyzna jest najbardziej narażony na występowanie objawów ze strony prostaty gdyż każde z wymienionych schorzeń może się ujawnić a ponadto mogą nakładać się objawy zarówno zapalenia jak i łagodnego rozrostu.

Łagodny rozrost stercza  – cóż to jest ten rozrost?

Niestety mimo że dużo o nim wiemy to nadal za mało aby wiedzieć wszystko

Wiadome i pewne są 3 fakty dotyczące ŁRS  A są to :

  1. zależność od wieku; 2. zależność od zaburzeń hormonalnych; 3. zależność od rasy.

Przyjmuje się, że ilość przypadków wzrasta proporcjonalnie do wieku chorych i tak dotyczy ok. 50% 50-latków  i prawie 100% 90-latków. Zaburzenia hormonalne to nie znaczy, że za mało męskich hormonów powoduje rozrost prostaty – jest to zagadnienie dużo bardziej złożone – ale krótko mówiąc polega na zaburzeniu równowagi między hormonami męskimi i żeńskimi. I wreszcie czynniki rasowe – rasa żółta choruje dużo rzadziej na ŁRS od białej natomiast biała rzadziej od czarnej. Ale nie zależy to tylko od koloru skóry ale również od sposobu życia. Stwierdzono bowiem, że amerykanie pochodzenia azjatyckiego chorują taka samo jak biali amerykanie – a więc jest to kwestia sposobu życia, odżywiania i innych czynników środowiskowych. Istotne znaczenie w zachorowalności na choroby prostaty mają również czynniki genetyczne.

Należy podkreślić, że nie ma związku między łagodnym rozrostem a pozostałymi chorobami prostaty co oznacza, że ani za młodu przebyte zapalenia prostaty nie zwiększają skłonności do zachorowania na łagodny rozrost ani raka jak również  występowanie łagodnego rozrostu nie przekształca się z czasem w raka – są to zupełnie nie zależne od siebie jednostki chorobowe na co najlepszym dowodem może być fakt że przebyta operacja z powodu łagodnego rozrostu prostaty nie wyklucza rozwoju raka.

Dlaczego nastąpił taki wzrost liczby mężczyzn cierpiących z powodu ŁRS. Bo przecież wiadomo jest, że często się o tym mówi i w prasie i w radio ale i bardzo często w gronie rówieśników. Wytłumaczeniem może być fakt że populacja ludzi starszych systematycznie wzrasta. Przeciętna długość życia się zwiększa. I tak np. średni wiek mężczyzny w roku 1950 w Europie wynosił  47 lat w roku 1990 – 63 lata a w 2025 przypuszczalnie będzie wynosił 68 lat. W roku 1999 ludzie w wieku 65 lat i więcej stanowili w Europie Zachodniej 17% a we Wschodniej 15% w roku 2025 przewiduje się że będzie ich 24% na Zachodzie i 20% na Wschodzie. Ponadto mężczyźni stali się bardziej odważni jeśli chodzi o kontakty z lekarzami i częściej gościmy ich w gabinetach lekarskich w tym i urologicznych – choć nie jest to jeszcze poziom zadowalający. Jeszcze innym powodem zwiększonego występowania ŁRS jest tryb życia a głównie jedzenie powodujące zaburzenia gospodarki tłuszczowo białkowej a przez to i hormonalnej.

W następnej informacji o objawach i zagrożeniach jakie niesie ze sobą ŁRS.

Opracował – dr hab. n. med. Jacek Ogrodnik  – prof.nadzw.WSA

 

logob

Chiron – najmądrzejszy i najbardziej cywilizowany z centaurów. Słynny z biegłości w sztuce lekarskiej i ogromnej wiedzy. Był nauczycielem i wychowawcą wielu greckich herosów, m.in.: Asklepiosa, Jazona, Heraklesa, Achillesa, Eneasza.

Polecane

Copyright by CHIRON 2020.